De grootte van de markt in emissierechten
Figuur 1 toont de evolutie van de markt van emissierechten in 2005. De marktprijs is zeer sterk toegenomen in de eerste helft van het jaar van EUR7/tCO2 in januari tot EUR30/tCO2 in juli. Daarna is de markt “gestabiliseerd” net boven de EUR20/tCO2. In 2005 werden meer dan 250 miljoen emissierechten verhandeld voor ongeveer 5 miljard Euro. De verhandelde volumes zijn geleidelijk toegenomen tot gemiddeld bijna 2 miljoen emissierechten voor ongeveer 40 miljoen Euro per dag.
Het is echter moeilijk in te schatten of dit nu veel of weinig is en zo te besluiten hoe groot deze markt is. In de eerste handelsperiode 2005-2007 worden in totaal bijna 6 miljard emissierechten uitgedeeld. Per jaar zijn er dus 2 miljard rechten beschikbaar terwijl er in 2005 “slechts” 250 miljoen verhandeld werden. Dat is echter een slecht aanknopingspunt, omdat het overgrote deel van de emissierechten nooit verhandeld zal worden (in tegenstelling met andere markten zoals de elektriciteitsmarkt waar elke geproduceerde kWh ook op één of andere manier verhandeld wordt). De meeste bedrijven die emissierechten krijgen zullen die gewoon bijhouden en terug inleveren wanneer dat nodig is. Enkel wie een tekort aan rechten heeft moet naar de markt komen om het tekort te kopen en wie een overschot heeft kan dat aanbieden op de markt. Het totale beschikbare volume zal dus niet verhandeld worden, enkel de tekorten en de overschotten.
Figuur 1
Om het tekort in te schatten kijken we naar de verdeling van de emissierechten over de sectoren en de verwachte emissies in die sectoren. De emissierechten zijn niet gelijkmatig verdeeld over de verschillende sectoren. Point Carbon (zie www.pointcarbon.com) schat in dat de elektriciteitssector, die 60% van de emissierechten krijgt in de eerste handelsperiode, een totaal tekort heeft van 300 tot 400 miljoen emissierechten terwijl de industrie een overschot zou hebben van ongeveer 100 miljoen emissierechten1. Als de elektriciteitsproducenten dit voorspelde tekort gelijkmatig spreiden over de drie jaar, dan moeten ze elke dag gemiddeld 500,000 rechten aankopen. De laatste maanden werd dagelijks gemiddeld 3 tot 4 keer deze “kritische massa” verhandeld. Dit betekent dat de markt niet enkel gebruikt wordt om tekorten en overschotten te versassen, maar dat ook speculanten vertrouwen hebben in deze markt. Dat blijkt ook als we kijken naar de belangrijkste spelers op de emissiemarkt waar naast energiebedrijven ook verschillende grote financiële instellingen dagelijks actief zijn.
Auteur: Kris Voorspools
Analyst Energy & Environmental Products - Fortis Bank
